"Het kerkje is van de hele gemeenschap"
Freek van Genugten hoeft niet lang na te denken als je hem vraagt waar hij Nuenen van kende vóór hij er burgemeester werd. "Het Van Gogh Kerkje," zegt hij zonder aarzelen. Dat is veelzeggend voor iemand die jarenlang in Den Bosch werkte, in de schaduw van een van de imposantste gotische kathedralen van Nederland.
Van wie is het kerkje eigenlijk?
Als je hem vraagt wat hij ziet als hij binnenloopt, krijg je een antwoord dat verder gaat dan je verwacht. "Je ziet een levend monument. En dan vraag ik me meteen af: van wie is dit kerkje nou eigenlijk? Van de dominee, de vader van Van Gogh? Of van de schilder, de zoon?" Hij glimlacht. "Ik denk: van de hele gemeenschap."
Dat is precies hoe hij zichzelf ook in Nuenen positioneert. Niet als bestuurder die van buitenaf beleid maakt, maar als iemand die midden in diezelfde gemeenschap is gestapt. "We zijn allemaal voorbijgangers," zegt hij. "Maar je kunt er als voorbijganger wel voor zorgen dat iets blijft bestaan voor de volgende generatie."
Een schilder denkt in lagen en die heeft dit kerkje ook
Wat Freek van Genugten bijzonder maakt als gesprekspartner over dit onderwerp, is dat hij zelf ook in beelden denkt. Hij vergelijkt het kerkje met een schilderij: "Een schilder brengt lagen aan. En dit kerkje heeft ook verschillende lagen."
Hij somt ze op: een plek van bezinning, waar, zoals hij het verwoordt, "de hemel de aarde kan raken." Maar ook een plek van cultuur, van natuur, van toerisme, en bovenal: van ontmoeting. "Een kerkje heeft toekomst zolang het in dialoog blijft met de samenleving. En dat gebeurt hier."
Die gedachte van levend erfgoed niet opgesloten onder een glazen stolp, maar doorgegeven van generatie op generatie, is iets waar hij oprecht enthousiast over raakt. "Ik geloof niet in gespeeld erfgoed. Ik geloof in overdraagbaar erfgoed."
- lees verder onder de foto -
Nuenen is uniek: hier kun je in zijn voetsporen lopen
Als burgemeester kijkt hij ook met een strategische blik. En wat hij ziet, stemt hem hoopvol. "In Amsterdam ga je naar de schilderijen kijken. In Nuenen kun je in de voetsporen van Van Gogh lopen door het decor van toen en nu. Met alle zintuigen: horen, zien, ruiken, bijna voelen." Dat, vindt hij, is iets wat andere plaatsen niet kunnen bieden.
En dat vraagt dus ook om zichtbaarheid. Niet als toeristisch pretpark "we moeten hier geen Giethoorn van maken" maar als kwalitatieve plek die de aandacht krijgt die ze verdient. "Als het kwaliteit is, kan men er niet omheen."
Iedere Nuenenaar zou hier een keer binnen moeten zijn geweest
Zijn grootste wens is misschien wel de eenvoudigste: dat mensen en dan vooral Nuenenaren zelf de drempel overstappen. "Iedere basisschoolleerling zou minstens een keer in dit kerkje moeten zijn. Dat je trots wordt op wat er hier heeft gespeeld. Dat je het gevoel krijgt: dit is van ons."
Want dáár begint het, vindt hij. Niet bij toeristen van ver weg, maar bij de mensen om de hoek. "Als je leerlingen en inwoners trots maakt op hun eigen omgeving, worden ze ambassadeurs. En ambassadeurs trek je niet aan die groeien vanzelf."
Hij wil die ambassadeursrol zelf ook nadrukkelijk vervullen. "Ik ben blij dat er een goede club mensen is die dit kerkje de toekomst in wil dragen. En ik hoop als burgemeester voor het kerkje en het hele Nuenense erfgoed een waardevolle bijdrage te kunnen leveren."
Freek van Genugten is sinds 23 september 2026 burgemeester van de gemeente Nuenen, Gerwen en Nederwetten.